تبلیغات
مهندسی بهداشت محیط یزد - سورک؛ روستایی در میان معادن..
تاریخ : جمعه 1394/11/9 | 12:15 قبل از ظهر | نویسنده : مهدی ملکی سورکی
نویسنده: سمیه گلابگیریان/یزد - خبرنگار همشهری
روستای سورک، روستایی کوچک در شهرستان میبد است که در میان معادن احاطه شده و جز تخریب طبیعت و از بین بردن دامداری، هیچ درآمدی از معادن نصیب ساکنانش نمی‌شود...
1394/05/07
   روستای سورک، روستایی کوچک در شهرستان میبد است که در میان معادن احاطه شده و جز تخریب طبیعت و از بین بردن دامداری، هیچ درآمدی از معادن نصیب ساکنانش نمی‌شود.
معدن سنگ آهن، معدن سیلیس، معدن آهک و تعداد زیادی معدن سنگ در اطراف این روستا وجود دارد که طبیعت و مراتع آن را 
از بین برده و صنعت دامداری این روستا را با چالش مواجه کرده است و زیرساخت‌های روستا از جمله جاده‌ها نیز در اثر تردد کامیون‌های حامل بار معدنی از بین رفته است.
این روستا تا مرکز استان 140 کیلومتر و تا شهر میبد 90 کیلومتر فاصله دارد. سورک در گذشته جزو شهرستان اشکذر بوده است اما در تقسیمات کشوری سال 92، همراه با بخش ندوشن از شهر اشکذر جدا شده است و در حال حاضر در بخش بفروئیه شهرستان میبد قرار دارد.
این روستا 100 خانوار با 280 نفر جمعیت دارد و شغل بیشتر اهالی روستا نیز کشاورزی و دامداری است و البته در اثر تخریب زیست محیطی معادن، رفته رفته از فعالیت‌های کشاورزی و دامداری روستا کاسته شده است. عمده محصولات کشاورزی این روستا توت، انجیر و انار است که در باغ‌های کوچک و بزرگ، تولید و برداشت می‌شود اما محدودیت منابع آبی برداشت این محصولات را با کاهش قابل توجهی مواجه کرده است.
اگر سری به این روستای کوچک و خوش آب و هوا زدید، پیشنهاد می‌کنم خوردن ماست، پنیر و کشک محلی آن را از دست ندهید چرا که کیفیت آن زبانزد است.
سورک روستایی کوهستانی است و آب و هوای خوبی دارد اما منابع آبی آن بسیار محدود است و همین امر باعث شده که اهالی روستا در تامین آب شرب و کشاورزی با مشکل مواجه باشند.
سورک از روستاهای قدیم استان به شمار می‌رود که آثاری تاریخی از جمله حسینیه، قلعه‌های تاریخی و حمام قدیمی در آن وجود دارد. در گذشته قلعه خرگوشی شهرستان اردکان هم از بناهای تاریخی این روستا به شمار می‌رفت که با الحاق آن به شهرستان میبد، این قلعه در حوزه شهرستان اردکان قرار گرفت.

خواسته‌های ساکنان
کمبود آب آشامیدنی و کشاورزی

یکی از ساکنان این روستای قدیمی و زیبا گفت: کمبود آب امسال در روستا بسیار مشهود است و اهالی را در خصوص وضعیت آینده کشاورزی، دامداری و حتی سکونت در روستا نگران کرده است. «صفر شفیعی» افزود: مردم انتظار دارند دولت و مسئولان همان‌گونه که برای تامین آب شرب روستاها  تلاش می‌کنند، برای تامین آب کشاورزی روستاها نیز تلاش کنند چرا که آینده شهر و استان در گرو آبادی و موجودیت روستاهاست. وی ادامه داد: بسیاری از قنات‌های روستا خشک شده است و در حال حاضر تنها یک رشته قنات آب مورد نیاز کشاورزی روستا را تامین می‌کند. به گفته این ساکن روستای سورک، استخر کشاورزی روستا که باید طی چند ساعت پر شود، اکنون پر شدن آن از آب قنات یک شبانه روز به طول می‌‌انجامد و این نشان‌دهنده کاهش قابل توجه آب قنات کشاورزی روستاست. وی ادامه داد: مردم انتظار دارند که دولت یک استخر ذخیره آب برای نگهداری آب زمستان و استفاده از آن در فصل تابستان در روستا ایجاد کند اما هنوز مسئولان شهرستان زیر بار ساخت این استخر نرفته‌اند. شفیعی گفت: مسئولان شهرستان میبد همچنین باید برای تامین آب شرب روستاییان تدابیری بیندیشند چرا که اگر وضع به همین منوال پیش رود، روستاها خشک و نابود خواهند شد و باید با زندگی روستایی خداحافظی کرد.

ساماندهی جاده روستا
یکی دیگر از ساکنان روستای سورک هم به وضعیت نامناسب جاده دسترسی این روستا اشاره کرد و افزود: مسئولان بارها و بارها برای مرمت آسفالت جاده ورودی روستا قول مساعد داده‌اند اما این قول‌ها هنوز به مرحله عمل نرسیده است. «احمد چهارخطی» ادامه داد: جاده‌های روستا در اثر تردد کامیون‌های سنگین حامل بارهای معدنی از بین رفته است و متاسفانه هیچ کس توان برخورد با معدنکاران و دریافت خسارت‌هایی را که به زیرساخت‌های روستا وارد می‌کنند ندارد. وی افزود: روستای سورک بین معادن متعددی قرار گرفته است اما صاحبان این معادن حاضر نیستند حتی بخشی از خسارتی  را که به محیط زیست و جاده روستا وارد می‌کنند به مردم پرداخت کنند. او گفت: اهالی روستا جز آلودگی و خسارت، عایدی دیگری از معادن فعال منطقه ندارند و انتظار دارند که مسئولان شهرستان و استان، حقوق آنها را از معدنکاران بگیرند.

اهمیت حسینیه قدیمی روستا
این ساکن روستا نیز به قدمت آن اشاره کرد و افزود: این روستا بسیار قدیمی است و آثار تاریخی  از جمله حسینیه‌ای قدیمی دارد که در گذشته مامن مردم در مواجهه با دزدان و خوانین بوده است.  شیرخانی ادامه داد: این حسینیه، زیباترین و بزرگ‌ترین ساختمان روستاست که به‌صورت دایره‌ای شکل در دو طبقه بنا شده و هنوز هم مورد استفاده روستاییان است. وی با تشکر از رسیدگی اداره میراث فرهنگی شهرستان به وضعیت این حسینیه، خواستار توجه مسئولان به توسعه صنعت گردشگری این روستا شد. «عبدالحسین شفیعی» یکی دیگر از ساکنان روستای سورک به مشکلات بهداشتی روستا اشاره کرد و افزود: خانه بهداشت روستا در حال تخریب است. وی ادامه داد: پزشک تنها یک روز در هفته در این روستا حاضر می‌شود و تجهیزات درمانی و دارویی این مرکز بسیار ناچیز است در حالی که این مرکز در مجاورت معادن قرار گرفته و حجم مراجعات آن بالاست. وی از نبود آمبولانس در این مرکز بهداشتی نیز گلایه کرد و افزود: فاصله این مرکز بهداشت فاقد تجهیزات تا مرکز شهرستان 90 کیلومتر است و به‌طور قطع برای جابه‌جایی بیماران تا مراکز مجهز درمانی باید یک دستگاه آمبولانس خریداری شود.

گازرسانی به روستا
یکی دیگر از ساکنان این روستای قدیمی گفت: این روستا هنوز گازرسانی نشده و این در حالی است که فاصله آن تا بخش ندوشن که گازرسانی شده، 30 کیلومتر بیشتر نیست. «علی شیرخانی» افزود: مردم انتظار دارند معدنکاران در گازرسانی به روستا مشارکت کنند و حداقل قدمی برای جلب رضایت اهالی روستا در مقابل خسارت‌هایی که به روستا وارد کرده‌‌اند، بردارند. وی ادامه داد: گاز از ملزومات زندگی امروزی است و با توجه به این‌که زمستان‌های این روستا سرد است، نبود گاز عامل مهاجرت روستاییان به شهرهاست در صورتی که اگر روستا گازرسانی شود، سکونت دائمی روستاییان بیشتر خواهد شد.

نبود پوشش شبکه استانی در روستا
 یکی دیگر از اهالی روستا نیز با اشاره به نبود پوشش شبکه استانی در روستا گفت: اهالی این روستا به شبکه استانی اصفهان متصل هستند و نمی‌توانند برنامه‌های شبکه تابان را با آنتن‌های دیجیتال مشاهده کنند. «محمد میرزازاده» ادامه داد: مردم روستای سورک هم جزئی از استان یزد هستند و باید امکان تماشای شبکه تابان به آنها داده شود. وی همچنین به لزوم اجرای هر چه سریع‌تر شبکه فاضلاب روستا اشاره کرد و خواستار مشارکت مسئولان برای تامین تجهیزات و اعتبار مورد نیاز اجرای این طرح شد.

پاسخ مسئولان
پیگیری مشکلات از سوی دهیاری

دهیار روستای سورک گفت: اهالی روستای سورک برای تامین آب شرب و کشاورزی در مضیقه هستند و حتی آبرسانی سیار با تانکر نیز پاسخگوی نیاز آب شرب اهالی این روستا نیست. «بهروز میرزازاده» افزود: آب آشامیدنی شبکه روستا به طور مستمر قطع می‌شود و آبرسانی سیار به روستا نیز کفاف مصرف روستاییان به ویژه در روزهای تعطیل هفته را نمی‌دهد. وی این وضعیت را مشمول آب کشاورزی هم دانست و افزود: پیشنهاداتی مبنی بر ساخت استخر ذخیره آب به شهرستان میبد ارائه شده است که در حال بررسی است و امیدواریم مشکل کمبود آب کشاورزی را مرتفع کند. این مسئول درباره دریافت عوارض از معادن روستا نیز گفت: با پیگیری‌های فرمانداری میبد در یک سال گذشته، قرار شد که معادن ماهانه 15 میلیون تومان به دهیاری پرداخت کنند که متاسفانه  به این تعهد به طور کامل عمل نشده است.

پیگیری بخشداری برای حل مشکلات
بخشدار میبد درباره حل مشکلات روستای سورک گفت: تاکنون جلسات مختلف، نامه‌نگاری‌های متعدد و نشست‌های مشترک زیادی برای رسیدگی به مشکلات روستاهای بخش بفروئیه به ویژه سورک برگزار شده است. «محمد اسماعیلی» افزود: برخی از درخواست‌های اهالی روستا از جمله ساخت استخر ذخیره آب برای ذخیره آب در زمستان از سوی کارشناسان شرکت آب منطقه‌ای پذیرفته نشده است. وی ادامه داد: مسئولان شرکت آب منطقه‌ای عقیده دارند که ذخیره‌سازی آب در زمستان از فرو رفتن آب در زمین و تغذیه منابع آبی زیرزمینی جلوگیری می‌کند. وی از فنس‌کشی استخر موجود در روستا خبر داد و افزود: شبکه فاضلاب روستا نیز با همکاری شرکت آب و فاضلاب روستایی استان اجرا خواهد شد. اسماعیلی با بیان اینکه هزینه خرید لوله‌های شبکه فاضلاب به عهده شوراست، افزود: شرکت آب و فاضلاب روستایی نیز متعهد شده است که هزینه اجرای شبکه را پرداخت کند. وی از هماهنگی با معدنکاران منطقه برای تامین هزینه مورد نیاز برای مرمت آسفالت جاده دسترسی به روستا خبر داد و افزود: در این زمینه جلسات مشترکی با حضور شورا و فرمانداری با اداره راه و شهرسازی شهرستان برگزار شده است تا مرمت آسفالت هر چه سریع‌تر آغاز شود.

ساختمان مرکز بهداشت فرسوده نیست
بخشدار بفروئیه میبد گفت: ساختمان مرکز بهداشت این روستا از نظر اسکلتی سالم است و فرسوده نیست و تنها چند نقطه از پشت بام به دلیل تخریب ایزوگام سقف، نم داده است که می‌توان با 10 تا 15 میلیون تومان اعتبار، ساختمان را دوباره احیا کرد. وی ادامه داد: از این رو مکاتباتی با مرکز بهداشت شهرستان و فرمانداری انجام شده است تا ساختمان فعلی روستا، بهسازی و مرمت و همچنین نسبت به تجهیز دارویی و درمانی این مرکز اقدام شود. اسماعیلی گفت: این مرکز فاقد تجهیزات کمک‌های اولیه و آمبولانس است در حالی که مجاورت آن با معادنی که هر کدام بیش از هزار کارگر دارند، مراجعه  به مرکز بهداشت را افزایش داده است و باید امکانات نیز به فراخور نیاز در مرکز بهداشت فراهم باشد. وی با تاکید بر اینکه فاصله این روستا تا مرکز شهرستان‌ و حتی نزدیک‌ترین پایگاه اورژانس زیاد است، افزود: حضور فقط یک روز در هفته پزشک در این مرکز درمانی، پاسخگوی نیاز روستا نیست. وی با اشاره به تخریب معادن در این روستا، ادامه داد: دولت مدعی است که این معادن عوارض و مالیات ارزش افزوده پرداخت می‌کنند و نباید حقوق دیگری را به روستاییان پرداخت کنند. بخشدار بفروئیه افزود: مردم روستا انتظار دارند که در مقابل تخریب محیط زیست و زیرساخت‌ها از جمله جاده‌های روستا، منافعی از معادن نصیبشان شود. وی ادامه داد: در این رابطه مذاکراتی با معدن سنگ‌آهن انجام شده است که به روستا کمک کند اما با کاهش قیمت سنگ آهن این معدن هم وضعیت خوبی ندارد و به وعده‌هایش عمل نکرده است. این مسئول درباره گازرسانی به روستای سورک و سایر روستاهای بخش بفروئیه نیز گفت: مسئولان شرکت گاز استان و شهرستان اعلام کرده‌اند که با پایان عملیات گازرسانی در بخش ندوشن، روستاهای بخش بفروئیه در اولویت گازرسانی قرار دارند. اسماعیلی افزود: در حال حاضر، علمک‌های گاز در روستاهای بخش ندوشن نصب شده است و امیدواریم که عملیات گازرسانی به روستاهای بخش بفروئیه نیز در سال جاری آغاز شود.

آبرسانی به روستا در قالب طرح کوثر
رئیس شورای روستای سورک نیز گفت: روستای سورک آخرین نقطه از شهرستان میبد و استان یزد از ناحیه غرب است که در مجاورت حوزه استحفاظی استان اصفهان قرار گرفته است. «محمدرضا باصری» با تایید مشکل کمبود آب شرب و کشاورزی در روستا افزود: آب آشامیدنی روستا از طریق تانکر به صورت سیار تامین می‌شود اما جوابگوی نیاز نیست. وی ادامه داد: بهره‌برداری معادن از آب روستا نیز وضعیت نامناسب منابع آبی زیرزمینی را تشدید کرده است. این مسئول افزود: برای تامین آب شرب اهالی روستا، طرح کوثر با مشارکت شرکت آب و فاضلاب روستایی در حال اجراست که عملیات لوله‌گذاری آن تا سورک انجام شده اما پس از تکمیل شبکه بخش ندوشن، همزمان این طرح افتتاح خواهد شد. وی از انجام مکاتبات با سازمان جهاد کشاورزی شهرستان برای تامین آب کشاورزی روستا خبر داد و افزود: متاسفانه هنوز اعتباری برای پیشکاری قنات‌ها در اختیار دهیاری قرار نگرفته است. باصری از پرداخت 5 میلیارد‌تومان برای جلوگیری از هدررفت آب در روستا به دهیاری خبر داد و افزود: این اعتبار برای سیمانی کردن جو‌های آب روستا هزینه شده است. وی با اشاره به درخواست اهالی روستا برای ساخت استخر ذخیره آب در زمستان نیز گفت: کارشناسان آب منطقه‌ای ادعا می‌کنند که این اقدام برای منابع آبی زیرزمینی مضر است در حالی که استخرهای ذخیره در بیشتر روستاهای شهرستان و استان ایجاد شده است. این مسئول پیشنهاد داد که برای جبران خسارت معادن در این روستا حق تردد از کامیون‌های حامل بارهای معدنی که از جاده‌های روستا تردد می‌کنند، دریافت شود تا بخشی از خسارت‌ها را جبران کند.

تعویض سیستم دیجیتال روستا
مدیر کل صدا و سیمای مرکز یزد نیز درباره پوشش شبکه استانی در این روستا، از دریافت نامه پیگیری اهالی روستا برای اتصال به شبکه دیجیتال استانی خبر داد. «احمد پهلوانیان» افزود: دستگاه‌های دیجیتالی که به‌تازگی در برخی از نقاط استان نصب شده است امکان پوشش دادن شبکه استانی یزد در آنتن‌های دیجیتال را ندارند و از این رو تلاش‌هایی برای تعویض سیستم‌ها آغاز شده است. وی با اشاره به بروز این مشکل در 10 ایستگاه جدید استان، ادامه داد: تعویض این سیستم‌ها در گرو همکاری مسئولان محلی است،  چرا که نیمی از هزینه سیستم‌های جدید را باید سازمان صدا و سیمای مرکز استان و نیم دیگر را مسئولان محلی پرداخت کنند. این مسئول ادامه داد: در این زمینه مذاکراتی با فرمانداری میبد انجام شده است و قرار است نسبت به تعویض سیستم‌های دیجیتال از جمله در روستای سورک اقدام شود.